Đền thờ Đức Thánh Nguyễn

Đền thờ Đức Thánh Nguyễn là một ngôi đền cổ thuộc làng Điềm, phủ Tràng An xưa (nay thuộc hai xã Gia Thắng, Gia Tiến huyện Gia Viễn, Ninh Bình). Đền được xây dựng trên nền ngôi chùa có tên là Viên Quang do chính Nguyễn Minh Không sáng lập vào năm 1121. Khi ông mất, nhân dân Đàm Xá nhớ ơn nên đã trùng tu và biến chùa Viên Quang thành đền thờ Thánh Nguyễn. Đền Thánh Nguyễn được xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật Quốc gia tháng 2 năm 1989.

Ngôi đền quay mặt về hướng nam, song song với đường Vua Đinh hướng về cố đô Hoa Lư, đền được xem như là một di tích thuộc Hoa Lư tứ trấn. Đền được xây dựng trên mảnh đất dài 100m, rộng hơn 40m, tổng thể công trình kiến trúc khá quy mô, được xây dựng theo kiểu nội công ngoại quốc. Lối vào đền theo hai hướng Đông, Tây có hai cột cờ hai bên vút cao. Đập vào mắt du khách chính là Vọng Lâu với cây đèn đá dựng bên đầu hồi cao hơn một mét được mô phòng theo cây đèn của Nguyễn Minh Không ngày xưa thắp sáng để ngồi thiền tịnh. Truyền thuyết kể rằng, cây đèn tự nhiên mọc lên, Nguyễn Minh Không thường đêm đêm ngồi bên cây đèn và có các loài chim, loài thú về chầu xung quanh. Ánh sáng cây đèn chiếu rọi đến tầng mây trên không, vì thế nên nhân dân quanh vùng tôn hiệu ông là Thiền sư Minh Không.

Kiến trúc Đền có 4 toà làm theo kiểu tiền nhất, hậu công với lối kiến trúc chồng rường, hồi có mái đại, trụ non xà đuôi chuột, các cặp xà dọc, xà ngang, xà nách, được bám vào cột chắc khoẻ như những ngấn mộng chính xác, phân bổ ở vị trí không để ảnh hưởng tới sự chịu tải của cột. Gian giữa trên cao ở phía ngoài có cuốn thư chạm khắc bốn chữ Hán Thiên khái Thánh sinh (trời sinh ra Thánh). Bên trong là nơi để đồ tế khí, có hai chiếc trống rất quý hiếm, mặt trống đường kính 1,4 m. Trong cùng là chính tẩm gồm 5 gian thờ Nguyễn Minh Không và cha mẹ ông. Phía sau chính tẩm là gác chuông hai tầng, tám mái, cũng toàn bằng gỗ lim. Gác chuông treo quả chuông nặng hơn 1 tấn, cao 1,60 m. Quanh đền có nhiều cây cổ thụ tán lá xanh tươi, rợp che bóng mát một không gian rộng lớn. Những chậu hoa cảnh điểm trang cho Đền thêm vẻ đẹp hiền hòa, thanh khiết… Tất cả tạo thành một bức tranh phong cảnh làng quê vô cùng thâm nghiêm, tĩnh mịch.

Như các đền thờ thần Cao Sơn, thần Thiên Tôn và thần Quý Minh trong Hoa Lư tứ trấn, lễ hội đền Thánh Nguyễn diễn ra cùng dịp với lễ hội cố đô Hoa Lư hằng năm từ ngày 8 đến 10 tháng 3 âm lịch. Đây là dịp để nhân dân địa phương tri ân Nguyễn Minh Không. Trong lễ hội diễn ra nhiều trò chơi dân gian hay và hấp dẫn.

Giờ mở cửa: 07:00 – 16:30

Giá vé: miễn phí