Lễ hội Đổ giàn An Thái

Vào dịp rằm tháng 7 âm lịch (từ ngày rằm đến 16 và 17 tháng 7), theo một số tư liệu cũ thì lễ hội Đổ giàn thường tổ chức theo chu kỳ các năm Tỵ, Dậu, Sửu (bốn năm tổ chức ột lần); địa điểm tổ chức chính tại Ngũ bang Hội quán. Vào dịp này khá đông người dân ở một số nơi như An Nhơn, Tây Sơn, Quy Nhơn, Gia Lai tụ về thị tứ An Thái để dự lễ Vu Lan, xem hát bội và những cuộc thi thố tài năng giữa các lò võ cổ truyền.

Tuy nhiên, phần hấp dẫn và cuốn hút nhiều người là hội xô cỗ (xô giàn, về sau gọi thành đổ giàn). Người ta thiết lập một cái giàn - là một đàn cúng cao - khoảng 10m bằng tre hoặc gỗ, trên đó người ta đặt đàn cúng thần gồm: hương, hoa, trà, quả, cỗ gạo, bánh và đặc biệt là cỗ heo quay. Khi nghi lễ chuẩn bị kết thúc, vị chủ tế tuyên bố “xô giàn”, cho phép cuộc tranh tài bắt đầu. Các võ sĩ tài nghệ cao của các võ đường cùng nhau nhảy lên giàn tìm thế tranh lấy con heo. Sau khi đã tranh được con heo quay, phải tìm cách luồn lách, thoát ra khỏi đám đông, mang bằng được con heo chạy về địa điểm an toàn. Mỗi nhóm tranh tài đã có phân công người cản địa, người bảo vệ can ngăn những đối thủ lợi hại khác có thể giật lại ngay trên tay. Theo tục lệ, chiến lợi phẩm sẽ được các võ đường mang về xẻ thịt, khao đãi cho tất cả môn sinh tham gia tranh tài. Những võ sĩ, hay môn phái giành được chiến thắng sẽ được mọi người nể trọng, họ tin rằng năm đó họ sẽ gặp hên vì được “lộc của thần”.

Lễ hội Đổ giàn hiện nay đã được phục hồi sau hơn 60 năm bị quên lãng, đây không chỉ là một cuộc tranh tài lý thú và hấp dẫn, thu hút  mà còn là nét văn hóa đặc sắc của một vùng quê giàu tinh thần thượng võ Bỉnh Định.