Lễ hội Xuân chợ Gò

Hội Xuân chợ Gò là phiên chợ độc đáo mang đậm nét văn hóa truyền thống của miền đất võ Bình Định, mỗi năm chỉ nhóm một phiên duy nhất vào ngày mùng 1 Tết. Phọng tục họp chợ này đã tồn tại hàng trăm năm nay từ thời Tây Sơn đến nay.

“Gắn với truyền thuyết địa phương, nơi đây ngày xưa là tiền đồn của quân Tây Sơn đóng giữ để bảo vệ cảng Thị Nại và thành Hoàng Đế. Tết đến, Hoàng đế Quang Trung chỉ dụ cho phép mở hội vui xuân tại chợ Gò Trường Úc, trước là để nhân dân vui xuân sau chiến tranh mất mát, khổ nhọc, sau là để ba quân vui xuân vơi bớt đi nỗi nhớ gia đình. Chỉ dụ còn quy định thời gian vui xuân từ mùng Một đến mùng Ba Tết. Chợ Gò là nơi không có sự thách trả, cãi vã như thường ngày và sự mua bán chẳng qua chỉ là cách để trao cho nhau chút lộc đầu xuân, chúc phúc cho mọi người, mọi nhà năm mới an khang, thịnh vượng chứ không đơn thuần là lý do kinh tế…”. (theo cuốn “Tuy Phước - lịch sử và văn hóa” (NXB Chính trị quốc gia - Sự thật, 2015)).

Gọi là chợ nhưng thật ra ở đây chỉ là một bãi đất trống rộng nằm dưới chân núi Trường Úc, bên cạnh bờ sông Hà Thanh đổ ra Đầm Thị Nại. Chợ có tục lệ là ai đến trước bày hàng hóa bán trước, người đến sau nối đuôi nhau bày hàng, cứ thế các gian hàng xếp trật tự, người đi chợ mua bán lấy may không mặc cả, không cò kè bớt một thêm hai như chợ hàng hoá ta thường thấy.

Không chỉ có các gian hàng mua bán, hội Xuân chợ Gò còn tổ chức các trò chơi dân gian đặc sắc như múa lân, thi đấu cờ người, hô bài chòi, đi cà kheo, biểu diễn võ thuật cổ truyền Bình Định…

Hiện nay, Lễ hội Xuân chọ Gò vẫn giữ được nét truyền thống vốn có và phát triển phong phú hơn, thu hút hàng ngàn người đến vui chơi, du xuân, và xin lộc cầu may, cũng như tìm hiểu về một trong những phiên chợ độc đáo nhất Việt Nam.