Làng mộc Kim Bồng

Trong xã hội hiện đại ngày nay, các làng nghề truyền thống đang dần được thay thế bởi các xí nghiệp, xưởng gia công hiện đại. Vậy nên, những làng nghề truyền thống hiếm hoi còn hoạt động như làng mộc Kim Bồng đã trở thành địa điểm thu hút khách du lịch, những người muốn tìm hiểu về một làng nghề đã và đang tạo ra các sản phẩm gỗ tinh tế, kì công.

Làng mộc Kim Bồng được hình thành vào khoảng thế kỉ thứ 15 khi những người dân từ khắp nơi trên đồng bằng Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ Việt Nam đến xã Cẩm Kim - Hội An sinh sống. Về sau, vào cuối thế kỉ thứ 16, đầu thế kỉ thứ 17, làng nghề bắt đầu phát triển nhờ sự phồn thịnh của thương cảng Hội An. Đến thế kỉ thứ 18 thì làng nghề phát triển với ba nhóm nghề rõ rệt bao gồm: nghề mộc xây dựng các công trình kiến trúc đô thị, nghề mộc dân dụng và nghề đóng tàu thuyền. 

Sự đóng góp của làng mộc Kim Bồng là rất lớn đối với đô thị và thương cảng Hội An lúc bấy giờ. Các công trình kiến trúc cổ xưa tạo nên bề dày lịch sử, văn hóa cho phố cổ hầu hết đều được tạo nên từ làng mộc. Từ những xà ngang, xà dọc, cột trụ cho đến các chi tiết chạm trổ, điêu khắc tinh tế trên cửa sổ, khung gỗ đều được tạo nên bởi những người thợ ở Kim Bồng. Nhiều thế hệ thợ mộc Kim Bồng còn để lại những tác phẩm khác của họ ở các di tích khác tại Đà Nẵng, Huế, Sài Gòn,...

Ngày nay, tại làng mộc Kim Bồng vẫn có gần 1000 hộ bám trụ với nghề mộc. Những tiếng đục, cốc cốc, keng keng du khách có thể nghe thấy khi đến đây tham quan đã trở thành một phần cuộc sống không thể thiếu của người dân. Bên cạnh đó, mọi người cũng sẽ dễ dàng bắt gặp hình ảnh một người thợ nào đó đang cần mẫn đục, khoan để tạo nên các sản phẩm.

Một trong những nghệ nhân nổi tiếng của làng mộc Kim Bồng là ông Huỳnh Ri - truyền nhân thứ 12 của họ Huỳnh. Trong cuộc đời làm nghề của mình, ông đã tham gia trùng tu và phục dựng nhiều công trình kiến trúc cổ, có giá trị lịch sử. Ông còn là người thầy đào tạo nên hàng trăm người thợ lành nghề và xưởng mộc của ông là một địa điểm tham quan nổi tiếng của làng. Đây là nơi đây đang trưng bày các tác phẩm điêu khắc độc đáo, tỉ mỉ như chiếc đinh hương chạm khắc 1000 con rồng bằng cây tre, chùa Cầu Hội An nói lên sự tài hoa, khéo léo của người thợ Kim Bồng. Tại xưởng mộc, du khách còn có thể tìm hiểu về quy trình tạo nên một sản phẩm hoàn chỉnh và trải nghiệm cảm giác làm thợ mộc bằng việc tham gia vào một công đoạn nào đó. Một trong những hoạt động yêu thích khác của du khách tại đây là mua sắm những sản phẩm, món quà thủ công được làm từ gỗ để làm quà cho người thân, bạn bè hay đơn giản chỉ là để lưu giữ lại kỉ niệm về chuyến đi.