Gỏi cá Mai

Gỏi Cá Mai

Cá mai là một loài cá nhỏ dài 8–10 cm, mảnh, khoảng chừng ngón tay trỏ, giống như cá cơm nhưng ít có mùi tanh hơn, cá có thân hình dài trắng sọc giống như cá cơm nhưng thịt trong, săn chắc. Về bề ngoài cá mai có hình dạng tương tự cá cơm, nhưng có vảy và mỏng hơn. 

Cá mai bơi cùng nhau, tạo thành đàn trong các vùng nước cạn, con nhỏ vào các vùng cửa sông, nhưng sau đó lại ra biển. Chúng ăn cả động vật và thực vật phù du.

Ở Việt Nam, cá mai có gần như ở các vùng biển từ bắc vào nam, nhưng tập trung nhiều nhất là vùng sông Đốc (Cà Mau)  và Ba Hòn (Kiên Giang) và còn ghi nhận được ở Bình Định. Loài cá này còn tập trung nhiều ở Phú Yên, Nha Trang, Ninh Thuận , Bình Thuận, Vũng Tàu... Cá mai sống ở vùng nước lợ mà tại đầm Ô Loan là nơi có nhiều cá mai nhất miền Trung Việt Nam.

Cá Mai được chế biến nhiều món ngon : Canh chua cá Mai, Khô cá Mai, cá Mai tẩm mè, cá Mai kho tiêu, cá Mai tẩm bột chiên giòn, Bún cá Mai … nhưng món ngon nhất – nổi tiếng nhất là Gỏi Cá Mai.

Cá Mai làm gỏi phải là con cá thật tươi, vì thịt cá chỉ làm tái . Cá mua về cần đánh vảy, bỏ đầu và bụng. Sau đó rút xương sống của con cá rồi rửa sạch. Đem cá đã làm sạch trộn chung với nước cốt chanh hoặc dấm làm cá chín tái sơ. Đặt cá lên đĩa củng hành tây xắt, gừng , đậu phụng. Gỏi cá Mai ăn cuốn bánh tráng với rau sống : rau thơm (rau diếp cá, rau húng…), rau diếp, dưa leo, khế , chuối chát (ăn để khỏi bị thảo dạ)  .

Đôi khi chỉ với một cái nhìn, một cử chỉ hay một câu nói, cũng có thể thay đổi hẵn cuộc đời của chúng ta.

Với món ăn cũng vậy. Với cách trình bày thanh nhã món gỏi cá Mai Ngọc Sương với nước sốt đậu phộng gia truyền món ăn trở sang hơn và làm bạn muốn ăn hoài không buông đũa. Còn với vùng Phú Yên đĩa gỏi cá vung hơn với nhiều rau thơm, xoài bằm, ớt,  chấm mắm me đậu phộng rang đâm nhuyễn món ngon dân dã càng thêm ngon với cá Mai đầm Ô Loan.

Tùy vùng miền mà dùng nước chấm khác nhau, tạo nên hương vị khác nhau. Tuy nhiên có 1 điểm chung cho món gỏi cá Mai, đây là món cuốn mà người ăn phải sử dụng cả năm giác quan của cơ thể để thưởng thức: Mắt nhìn món ăn trình bày hấp dẫn không đã thấy thèm, tay cuốn bánh tráng cùng các phụ - chính liệu của món, Mũi người mùi thơm của nước chấm đậu phộng, lưỡi nếm vị ngọt của cá, nước chấm và chua chát của rau sống, Tai nghe âm thanh rào rạo giòn tan của dưa leo (có nơi kèm bánh tráng nướng).

Lần đâu tiên tui được thưởng thức vào những năm đầu 90 ở quán Ngọc Sương Cam Ranh. Nay vẫn còn thấy ngon. Quán Ngọc Sương giờ có mặt ở nhiều nơi như : Cam Ranh, Sài Gòn , Mũi Né ( đã đổi chủ nhưng món gỏi cá Mai vẫn ngon – tên quán nay là Giọt Sương). Nếu có dịp bạn hãy thử nhe. Nhớ nói pass : “Tatinta” - 😉, họ sẻ xuất hóa đơn VAT cho bạn để bạn có dịp tham gia xổ số với Cục thuế.