Chùa Kim Liên

icon-locationNghi Tàm, Quảng An, Tây Hồ, Hà Nội 100000
Tọa lạc trên dải đất bằng phẳng thuộc thôn Nghi Tàm, xã Quảng An, quận Tây Hồ, chùa Kim Liên được coi là một trong 10 di tích kiến trúc cổ kính nhất Việt Nam. Trải qua thăng trầm của lịch sử, ngôi chùa cổ kính này vẫn tồn tại như một đóa sen bên bờ Hồ Tây thơ mộng.

Dưới thời nhà Lý, công chúa Từ Hoa và các cung nữ thường hay trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải ở trang trại Tằm Tang gần Hồ Tây. Vì vậy, vua Lý Thần Tông (1128 - 1138) đã truyền lệnh xây dựng cung Từ Hoa ở gần đó để công chúa có thể nghỉ ngơi. Sau khi công chúa mất, một ngôi chùa được dựng lên trên nền của cung Từ Hoa xưa.

Dưới thời Trần, trang trại Tằm Tạng đổi tên thành Tích Liên hội và chùa đưcọ đổi tên là đổi tên là Đống Long, sau là Đại Bi dưới triều Lê. Tấm bia dựng dưới thời vua Lê Nhân Tông ghi: “Năm Thái Hòa thứ nhất (tức năm 1443), chùa được xây dựng, gọi là Đại Bi”.

Năm 1771, dưới thời vua Lê Cảnh Hưng, chùa được trùng tu với quy mô lớn và đổi tên là chùa Kim Liên. Từ năm 1792 đến năm 1793, thời vua Quang Trung, chùa được mở rộng và có diện mạo như ngày nay.

Nhìn từ xa, cổng tam quan của chùa Kim Liên toát lên vẻ đẹp kiêu hãnh với lối kiến ​​trúc độc đáo bằng gỗ: một hàng bốn cột gỗ tròn hình mái đao cong vút. Đôi cột chính khổng lồ ở giữa nâng đỡ 2 mái đầu hồi tạo thành vòm chính cao và rộng hơn so với hai vòm hai bên. Cổng tam quan của chùa cũng có chạm khắc tinh xảo trên bề mặt gỗ họa tiết rồng và hoa.

Kiến trúc của chùa Kim Liên có lẽ chịu ảnh hưởng của kiến ​​trúc cung đình do được xây dựng trên nền của cung Từ Hoa và đền thờ một vị thành hoàng thời Lý. Bố cục của đền gồm một trục đối xứng từ cổng tam quan vào chính điện. Sau cổng có sân dẫn vào ba ngôi nhà xếp thành ba đường song song theo hình chữ Tam 三. Gian sau và gian giữa quay về hướng Tây trong khi gian trước nhìn về hướng Đông. Ba gian nhà tường xây bằng gạch cổ dày không trát vữa. Các cửa sổ tròn trên tường được trang trí bằng các tác phẩm Phật giáo.
Ngôi chùa có mái kép lợp ngói vảy cá khổng lồ. Chân cột của nó tựa trên những tảng đá, được chạm khắc cách điệu hình hoa sen.

Hiện nay trong chùa Kim Liên vẫn còn lưu giữ những pho tượng Phật chạm khắc tinh xảo. Tượng Phật được sắp xếp thành hai lớp, trong đó lớp trên có bộ “Tam Thế” (ba tượng Phật tượng trưng cho quá khứ, hiện tại và vị lai), tiếp đến là tượng A Di Đà, Quán Thế Âm Bồ Tát, tượng Đại Thế Chí Bồ Tát ở hai bên cùng A Nan Đà, Ca diếp là hai đại đệ tử của Đức Phật. Lớp dưới là Quan âm chuẩn đề, tượng Ngọc Hoàng, dưới cùng là tòa Cửu Long. Ngoài ra, chùa Kim Liên còn có tượng Tĩnh đô vương Trịnh Sâm, người đã cấp tiền hưng công tu tạo chùa năm Cảnh Hưng thứ 32 (1771). Các pho tượng đều mang phong cách điêu khắc điển hình của  thế kỷ 18-19. Ngoài ra còn có một tấm bia cổ được trưng bày ở phía bên phải của chùa trên bệ đá hình vuông. Mặc dù thời gian đã làm phai mờ nhiều chữ khắc trên phiến đá nhưng có thể thấy niên hiệu: “Năm Thái Hòa thứ 3, năm Ất Sửu, tức năm 1445 đời vua Lê Nhân Tông”.

Nếu có dịp tản bộ Hồ Tây, hãy ghé chùa Kim Liên để chiêm ngưỡng vẻ đẹp thầm kín của một trong 10 ngôi chùa đẹp nhất thành Thăng Long này.

Giờ mở cửa: 05:30 – 16:30